اثربخشی مداخله مبتنی بر روانشناسی مثبت‌نگر بر خوش‌بینی تحصیلی، انعطاف‌پذیری شناختی و تعلق به مدرسه در دانش‌آموزان دارای اهمال‌کاری تحصیلی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد، گروه روان‌شناسی، مرکز تحقیقات مراقبت در منزل، واحد دزفول، دانشگاه آزاد اسلامی، دزفول، ایران.

2 استادیار، گروه روان‌شناسی، مرکز تحقیقات مراقبت در منزل، واحد دزفول، دانشگاه آزاد اسلامی، دزفول، ایران.

10.22034/jmpr.2024.62576.6303

چکیده

این مطالعه با هدف تعیین اثربخشی مداخله مبتنی بر روانشناسی مثبت‌نگر بر خوش‌بینی تحصیلی، انعطاف‌پذیری شناختی و تعلق به مدرسه در دانش‌آموزان دارای اهمال کاری تحصیلی انجام شد. روش پژوهش نیمه‌آزمایشی (با گروه آزمایش و گواه) با طرح سه مرحله‌ای (پیش‌آزمون - پس‌آزمون و پیگیری) و دوره پیگیری دوماهه بود. جامعه آماری پژوهش تمامی دانش‌آموزان شهر دزفول در سال 1402 بودند. حجم نمونه پژوهش شامل 30 دانش‌آموز تعلل‌ورز بود که در پرسشنامه تعلل‌ورزی سواری (1390) نمره بالاتر از 24 را کسب کرده بودند و با روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب و با گمارش تصادفی در گروه‌های آزمایش (15 نفر) و گواه (15 نفر) جای‌دهی شدند. گروه آزمایش مداخله آموزشی مثبت‌نگر را طی 8 هفته در 8 جلسه 90 دقیقه‌ای دریافت نمودند. پرسشنامه‌های مورد استفاده در این پژوهش شامل خوش‌بینی تحصیلی (شانن موران و همکاران، 2013)، انعطاف‌پذیری شناختی (واندروال و دنیس 2010)، تعلق به مدرسه (بری، بنتی و وات، 2004) و تعلل‌ورزی (سواری، 1390) بود. داده‌ها با تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر، با استفاده از نرم‌افزار SPSS  نسخه 22 و سطح معناداری 0/05 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. یافته‌ها نشان داد بین گروه‌های آزمایش و گواه از نظر خوش‌بینی تحصیلی، انعطاف‌پذیری شناختی و تعلق به مدرسه تفاوت معنی‌داری وجود داشت (0/001>p) و این تأثیر در مرحله پیگیری نیز پایدار بوده است. بر اساس یافته‌های پژوهش می‌توان چنین نتیجه گرفت که مداخله مبتنی بر روانشناسی مثبت‌نگر به عنوان یک روش کارا جهت بهبود خوش‌بینی تحصیلی، انعطاف‌پذیری شناختی و تعلق به مدرسه مورد استفاده قرار گیرد .

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The Effectiveness of Positive Intervention on Academic Optimism, Cognitive Flexibility and Belonging to School in Procrastinating Students

نویسندگان [English]

  • Zohreh Kholfe Nilsaz 1
  • Kobra Kazemian Moghadam 2
  • Homayoon Haroon Rashidi 2
1 MA, Department of Psychology, Home Care Research Center, Dezful Branch, Islamic Azad University, Dezful, Iran.
2 Assistant Professor, Department of Psychology , Home Care Research Center, Dezful Branch, Islamic Azad University, Dezful, Iran.
چکیده [English]

This study was conducted with the aim of determining the effectiveness of positive intervention on academic optimism, cognitive flexibility and belonging to school in procrastinating students. The present study was semi experimental (with experimental and control groups) with three-stage (pretest, posttest, follow-up) and two-month follow-up period design. The statistical population of the research was all the students of Dezful city in 2023. The sample size of the research included 30 procrastinating students who were selected by available sampling method and according to the criteria for entering the study. The experimental group received the educational intervention during 8 weeks and 8 sessions of 90 minutes. The questionnaires used in this research included academic optimism, cognitive flexibility and belonging to school questionnaires. The data from the study were analyzed through mixed ANOVA method, using SPSS version 22 software and a significance level of 0.05. The findings showed that there was a significant difference between the experimental and control groups in terms of academic optimism, cognitive flexibility and belonging to school (p<0.001). According to the findings of this research, positive intervention can be suggested as an effective method to improve academic optimism, cognitive flexibility and belonging to school.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Positive Intervention
  • Academic Optimism
  • Cognitive Flexibility
  • Belonging to School